బీహార్లో ఎన్నికల సంఘం చేపట్టిన ప్రత్యేక ఓటర్ల జాబితా సవరణ (SIR) ఇప్పుడు దేశవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశమైంది. ఎన్నికల పారదర్శకత కోసం చేస్తున్నామని అధికారులు చెప్పినా, ప్రతిపక్షం దీన్ని ఓటు తొలగింపు డ్రైవ్గా అభివర్ణిస్తోంది. లక్షలాది మంది నిజమైన ఓటర్లు — దళితులు, ముస్లింలు, ఆదివాసీలు, పేదలు — తమ పేర్లు జాబితా నుంచి తొలగించబడ్డాయని ఆరోపణలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి.

ఈ సవరణ సమయం కూడా పెద్ద సమస్యగా మారింది. వర్షాకాలం మధ్యలో, వరదలతో ఊర్లు మునిగిపోతున్న సమయంలో ప్రజలు పత్రాలు సమర్పించడం అసాధ్యం అవుతోంది. “బీహార్ పరిస్థితి అర్థం చేసుకోకుండా ఎన్నికల సంఘం ఈ నిర్ణయం తీసుకుంది” అని స్థానిక నేతలు మండిపడుతున్నారు. పార్లమెంట్లో తీవ్ర వాదోపవాదాలు జరిగాయి. రాహుల్ గాంధీ సహా ప్రతిపక్ష నాయకులు “వోటు దొంగతనం” అంటూ నిరసనలు వ్యక్తం చేశారు.
ఇక సుప్రీంకోర్టు కూడా ఈ వ్యవహారంపై జోక్యం చేసుకుంది. తొలగించబడిన ఓటర్ల పేర్లు, కారణాలు బహిరంగం చేయాలని కోర్టు ఎన్నికల సంఘాన్ని ఆదేశించింది. ఇది ఎన్నికల పారదర్శకతకు మైలురాయిగా మారింది. అయినా, ఎన్నికల సంఘం “ఇది రాజ్యాంగపరమైన కర్తవ్యం. మృతులు, డూప్లికేట్ ఓటర్లు, వలస వెళ్ళినవారి పేర్లను మాత్రమే తొలగిస్తున్నాం” అంటూ తన వైఖరిని కాపాడుతోంది.
కానీ విమర్శకుల వాదన వేరే. “ఈ విధానం దేశమంతటా అమలు చేస్తే కోట్లాది ఓటర్లు జాబితా నుంచి మాయమవుతారు. ప్రజాస్వామ్యం నమ్మకం కోల్పోతుంది” అని వారు హెచ్చరిస్తున్నారు. అందుకే ఈ SIR కేవలం బీహార్ సమస్యే కాదు—భారత ప్రజాస్వామ్యం భవిష్యత్తుపై తలెత్తిన ఒక పెద్ద ప్రశ్నగా మారింది.