ప్రజారోగ్యంపై పంజా: మన జాగ్రత్తలోనే మన ప్రాణం!

తెలుగు రాష్ట్రాలు మరోసారి ప్రజారోగ్య అత్యవసర పరిస్థితి అంచున నిలబడ్డాయి. విజయవాడలో డయేరియా కేసుల సంఖ్య అధికారికంగా 102 దాటడం, గుంటూరు జిల్లా తురకపాలెంలో అంతుచిక్కని వ్యాధికి 20 మందికి పైగా బలికావడం తీవ్ర ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఈ రెండు విషాద సంఘటనలలో ఒక సాధారణ అనుమానం బలంగా వినిపిస్తోంది – కలుషితమైన నీరు మరియు ఆహారం. ఇది కేవలం ప్రభుత్వాల వైఫల్యంగా చూడాల్సిన సమస్య కాదు, పౌరులుగా మన వ్యక్తిగత బాధ్యతను గుర్తుచేస్తున్న ప్రమాద ఘంటిక.

ప్రస్తుతం వర్షాకాలం. వానలు ఒకవైపు ఊరటనిచ్చినా, మరోవైపు కంటికి కనిపించని శత్రువులైన సూక్ష్మక్రిములకు స్వర్గధామంలా మారతాయి. రాష్ట్ర ఆరోగ్య శాఖ నివేదికల ప్రకారం, తెలంగాణలో ఈ ఏడాది ఇప్పటికే వందలాది డెంగ్యూ కేసులు నమోదయ్యాయి. హైదరాబాద్‌లోని ప్రధాన ప్రభుత్వ ఆసుపత్రులలో జ్వరపీడితుల సంఖ్య గత నెలతో పోలిస్తే 25-30% పెరిగినట్లు వైద్యులు ధృవీకరిస్తున్నారు. మురుగు కాలువలు పొంగిపొర్లడం, పాతకాలపు తాగునీటి పైపులైన్లలోకి మురుగునీరు చేరడం వంటివి ఈ వ్యాధుల వ్యాప్తికి ప్రధాన కారణాలుగా ఉన్నాయి.

ఇక బయటి ఆహారం గురించి ఎంత తక్కువ మాట్లాడుకుంటే అంత మంచిది. వీధి పక్కన బండ్లపై అమ్మే రుచికరమైన తినుబండారాలు మనల్ని ఆకర్షించవచ్చు, కానీ వాటి తయారీలో వాడే నీటి శుభ్రత, పదార్థాల నాణ్యత, పరిసరాల పరిశుభ్రతపై ఎటువంటి గ్యారెంటీ ఉండదు. క్షణకాలపు రుచి కోసం ఆశపడి, రోజుల తరబడి ఆసుపత్రుల చుట్టూ తిరగడం, వేలకు వేలు ఖర్చు చేసుకోవడం అవసరమా? అని ప్రతి ఒక్కరూ ఆత్మపరిశీలన చేసుకోవాలి. కేవలం వీధి ఆహారమే కాదు, కొన్ని హోటళ్లలో కూడా పరిశుభ్రత ప్రమాణాలు అంతంతమాత్రంగానే ఉంటాయి.

ఈ క్లిష్ట పరిస్థితుల్లో మనల్ని మనం కాపాడుకోవడానికి కొన్ని కఠినమైన నియమాలను తప్పనిసరిగా పాటించాలి:

1. త్రాగునీరు: ఇది అత్యంత ముఖ్యమైనది. నీటిని కనీసం 15-20 నిమిషాల పాటు బాగా మరిగించి, చల్లార్చిన తర్వాతే తాగాలి. ఖరీదైన వాటర్ ఫిల్టర్లు ఉన్నప్పటికీ, ఈ కాలంలో మరిగించిన నీటికి మించిన సురక్షితమైన మార్గం లేదు. బయటకు వెళ్లినప్పుడు కూడా ఇంటి నుండి వాటర్ బాటిల్ తీసుకువెళ్లడం ఉత్తమం.
2. ఆహారం: వీలైనంత వరకు బయటి ఆహారానికి పూర్తిగా దూరంగా ఉండండి. వేడిగా, తాజాగా వండిన ఇంటి భోజనమే ఆరోగ్యానికి శ్రీరామరక్ష. పండ్లు, కూరగాయలను శుభ్రమైన నీటితో కడిగిన తర్వాతే ఉపయోగించాలి. నిల్వ ఉన్న ఆహార పదార్థాలకు దూరంగా ఉండటం శ్రేయస్కరం.
3. వ్యక్తిగత పరిశుభ్రత: భోజనానికి ముందు, మరుగుదొడ్డిని ఉపయోగించిన తర్వాత చేతులను సబ్బుతో శుభ్రంగా కడుక్కోవడం అలవాటు చేసుకోవాలి. ఇంటి పరిసరాలను పరిశుభ్రంగా ఉంచుకోవడం ద్వారా ఈగలు, దోమల వ్యాప్తిని అరికట్టవచ్చు.

ప్రభుత్వాలు సురక్షితమైన తాగునీటిని అందించడం, పారిశుధ్య పనులను మెరుగుపరచడం వంటి బాధ్యతలను నిర్వర్తించాలి. కానీ, ప్రతిదానికీ ప్రభుత్వంపై ఆధారపడకుండా, పౌరులుగా మన వంతు కర్తవ్యాన్ని మనం నిర్వర్తించాలి. మన ఆరోగ్యం మన చేతుల్లోనే ఉంది. ఈ క్లిష్ట సమయంలో నిర్లక్ష్యం ప్రాణాలకే ప్రమాదం. అప్రమత్తంగా ఉందాం, ఆరోగ్యంగా జీవిద్దాం.